Slavimo dan kada su žene u Jugoslaviji izvojevale pravo glasa

Danas je važan dan u istoriji borbe za ženska prava na našim prostorima.

Pravo glasa za žene u Jugoslaviji je bilo potvrđeno još 1941. godine u dokumentima Vrhovnog štaba Narodnooslobodilačkih partizanskih odreda Jugoslavije, koji je u tom periodu imao vlast na teritorijama oslobođenim od nacističke okupacije.

To pravo je prvi put iskorišćeno nakon Drugog svetskog rata, na izborima za Ustavotvornu skupštinu u novembru 1945.

Tada su za Ustavotvornu skupštinu glasali svi muškarci i žene u zemlji sa navršenih 18 godina života.

Nakon ovih izbora, prvih na kojima su Jugoslovenke imale pravo glasa, 29. novembra 1945. godine je ukinuta monarhija i proglašena Federativna Narodna Republika Jugoslavija.

Iste godine su se za pravo glasa izborile i žene u Francuskoj i Italiji.

Glasačka prava žena uvedena su u međunarodno pravo 1948. godine, kada su UN usvojile Univerzalnu deklaraciju o ljudskim pravima.

Pravo glasa žena je takođe sadržano u Konvenciji o eliminaciji svih oblika diskriminacije žena, koju su Ujedinjene nacije usvojile 1979. godine.

Tokom Narodnooslobodilačke borbe naroda Jugoslavije od jula 1941. do maja 1945. godine, u redovima NOV i partizanskih jedinica Jugoslavije borilo se više od 100.000 žena, od kojih je oko 25.000 poginulo.

Za narodne heroje proglašena je 91 žena, od kojih je 3.344 dobilo Partizansku spomenicu 1941. Više od 2.000 žena su postale oficirke Vojske Jugoslavije. Od oko 1,7 miliona Jugoslovena koji su ubijeni tokom Drugog svetskog rata, oko 620.000 su bile žene, a više od 282.000 ubijeno je samo u logorima.

***

Bonus video: Zrela Srbija: Baka Gordana